İşçi Partisi lideri Andy Burnham, Kral 3. Charles’ın hükümeti kurma görevini vermesinin ardından resmen İngiltere Başbakanı oldu. Burnham, Keir Starmer’ın istifasının ardından son 10 yılda göreve gelen yedinci İngiltere Başbakanı oldu.
Buckingham Sarayı, Kral 3. Charles’ın Andy Burnham’ı kabul ederek kendisinden yeni hükümeti kurmasını istediğini açıkladı.
Saraydan yapılan açıklamada, “Majesteleri, Sayın Andrew Burnham milletvekilini kabul ederek kendisinden yeni bir hükümet kurmasını istedi. Sayın Andrew Burnham, Kral’ın teklifini kabul ederek Başbakan ve Hazine Birinci Lordu olarak atandı” ifadelerine yer verildi.
Burnham’ın görevlendirmeyi kabul etmesiyle İngiltere’de yeni hükümet dönemi resmen başladı. Burnham’ın Kral ile görüşmesinin ardından Başbakanlık Konutu’na geçerek ilk açıklamasını yapması ve kabinesini belirlemesi bekleniyor.
Burnham, İşçi Partisi içindeki liderlik sürecinin ardından Keir Starmer’ın yerine geçmişti. Daha önce Büyük Manchester Belediye Başkanlığı yapan Burnham, ülkede yaşam maliyeti, kamu hizmetleri ve ekonomik büyüme gibi sorunlara öncelik vereceğini açıklamıştı.
STARMER GÖREVİ BIRAKTI
2024 genel seçimlerinde İşçi Partisini iktidara taşıyan Keir Starmer, Başbakanlık Konutu önünde yaptığı veda konuşmasının ardından görevinden ayrıldı.
Burnham’ın göreve başlamasıyla İngiltere’de son 10 yıl içinde yedinci kez başbakan değişmiş oldu.
BURNHAM’IN KABİNESİNDE KİMLER YER ALACAK?
Birleşik Krallık Başbakanı Andy Burnham’ın göreve başlamasının ardından gözler yeni kabineye çevrildi. Burnham’ın özellikle ülke ekonomisinin yönetimini üstlenecek Hazine Şansölyeliği için yapacağı tercih, yeni hükümetin siyasi ve ekonomik yönünü belirleyecek ilk kritik karar olarak değerlendiriliyor.
Buckingham Sarayı’nda Kral 3. Charles’tan hükümeti kurma görevini alan Burnham’ın kabinesini kısa süre içinde açıklaması bekleniyor.
Yeni başbakan, 17 Temmuz’da yaptığı açıklamada kabine üyelerini henüz belirlemediğini söylemiş ve İşçi Partililere kamuoyundaki iddialara itibar etmemeleri çağrısında bulunmuştu. Burnham, yeni yönetimin İşçi Partisinin bütün kesimlerini ve farklı toplumsal grupları temsil edeceğini belirtmişti.
Yeni kabinedeki en kritik atamanın Hazine Şansölyeliği olması bekleniyor. Birleşik Krallık’ta başbakan ile Hazine Şansölyesi arasındaki uyum, hükümetin ekonomi politikalarının uygulanması açısından büyük önem taşıyor.
Görev için ilk olarak Enerji Güvenliği ve Net Sıfır Bakanı Ed Miliband’ın adı öne çıkarken, son haberlerde İçişleri Bakanı Shabana Mahmood’un favori hâline geldiği belirtiliyor. Mahmood’un mali disipline daha yakın bir isim olarak görülmesi, kamu harcamalarının artmasından endişe eden finans çevrelerinde olumlu karşılandı.
Burnham ise kabinesi hakkında henüz kesin bir karar vermediğini açıklayarak isimler üzerinden yürütülen tartışmaları “spekülasyon” olarak nitelendirdi.
YETKİLERİ LONDRA’DAN BÖLGELERE TAŞIYACAK
Burnham’ın hükümet programındaki temel başlıklardan birini merkezi yönetimin yetkilerinin azaltılması oluşturuyor.
Yeni başbakan, ülkenin bugüne kadar gördüğü en kapsamlı yetki devrini gerçekleştireceğini ve karar alma süreçlerinde bölgelerin daha fazla söz sahibi olmasını sağlayacağını açıkladı.
Burnham’a göre Londra’daki bakanlıkların ve kamu kurumlarının toplandığı Whitehall, Birleşik Krallık’ın diğer bölgelerinin aleyhine olacak şekilde aşırı güç kazandı. Yeni yönetim, yerel yönetimlerin ekonomi, ulaşım, konut ve kamu hizmetleri üzerindeki yetkilerini artırmayı hedefliyor.
SANAYİYİ YENİDEN CANLANDIRMA HEDEFİ
Burnham, Birleşik Krallık’ın üretim kapasitesini yeniden güçlendirmeyi de öncelikleri arasına aldı.
Hükümetin çelik, savunma, enerji, gıda ve tarım gibi stratejik sektörlerde yerli üretimi desteklemesi planlanıyor. Burnham, ülkenin kritik ürünlerde dışa bağımlılığını azaltmak ve sanayi bölgelerinde yeni istihdam olanakları oluşturmak istediğini belirtiyor.
Burnham’ın eğitim politikasında üniversite eğitiminin yanı sıra teknik ve mesleki eğitimin güçlendirilmesi öne çıkıyor.
Yeni başbakan, bütün gençlerin üniversite eğitimine yönlendirilmesi anlayışının değiştirilmesini; çıraklık programları ile teknik ve mesleki yeterliliklerin daha fazla desteklenmesini istiyor.
Burnham, akademik eğitim ile teknik eğitimin eşit değerde kabul edildiği bir sistem kurmayı hedeflediğini açıkladı.
SAVAŞ SONRASI DÖNEMİN EN BÜYÜK SOSYAL KONUT PROGRAMI
Yeni hükümetin öncelikli alanlarından biri de ülkedeki konut krizi olacak.
Burnham, İkinci Dünya Savaşı’nın sona erdiği 1945’ten bu yana gerçekleştirilen en kapsamlı belediye ve sosyal konut inşa programını başlatma sözü verdi.
Programla yüksek kiralar ve uzun sosyal konut bekleme listeleriyle mücadele edilmesi, dar ve orta gelirli yurttaşların uygun fiyatlı konutlara erişiminin artırılması hedefleniyor.
Burnham, İşçi Partisi hükümetinin mevcut mali kurallarına bağlı kalacağını açıkladı. Bu kurallar, devletin günlük harcamalarının vergi ve diğer düzenli gelirlerle karşılanmasını öngörüyor.
Yeni başbakan ayrıca İşçi Partisinin seçim bildirgesindeki “çalışanların vergilerini artırmama” taahhüdünü sürdüreceğini belirtti.
Burnham’ın geniş kapsamlı sosyal konut, sanayi ve kamu hizmetleri programlarını mali disiplinden taviz vermeden nasıl finanse edeceği ise yeni hükümetin karşı karşıya kalacağı en önemli sınavlardan biri olacak.
